2030 Agenda - Agenda 2030
2030 Agenda
Zer da 2030 Agenda?
Garapen Jasangarrirako 2030 Agenda erronka konplexuei eta elkarri lotutako erronkei aurre egiten dien mundu bateko ekintza-gunea da.
193 herrialdek 2015eko irailaren 25ean onartu zuten, eta asmo handiko ekimen horren helburua da etorkizun bidezkoago eta jasangarriago baterantz eramateko mapa bat egitea.
Bere muinean, 2030 Agendak Garapen Jasangarrirako 17 Helburu (GJH) ezartzen ditu. Helburu horiek pobrezia eta gosea desagerraraztetik hasi, eta kalitatezko hezkuntza, genero-berdintasuna, klima-aldaketaren aurkako borroka eta hiri jasangarriak sortzeraino doaz. Helburu horietako bakoitzak premiazko behar bat erakusteaz gain, gure gizarteak eta ekonomiak eredu bidezkoago eta erresilienteagoetara aldatzeko aukera bat ere erakusten du.
Gainera, 2030 Agenda idealetan oinarritzeaz gain, jomuga argiak eta neurgarriak ere ezartzen ditu, nazio guztien artean partekatutako erantzukizun-zentzua sustatuz. Bake unibertsala eta justizia eskuragarri izatea sustatuz, agenda honek pertsona bakoitzak bere komunitateari laguntzeko aukera izango duen etorkizuna irudikatzera gonbidatzen gaitu
2030 Agendaren eremuak
Garapen Jasangarrirako 2030 Agendak elkarri lotutako funtsezko bost eremutan —"5 P" deitzen dira— egituratzen du aurrerabideari eta jasangarritasunari buruzko bere ikuspegia:
Pertsonak dira lehen eremua, era guztietako pobreziari eta goseari amaiera emateko eta gizaki guztiek beren ahalmena duintasunez eta berdintasunez gauzatu ahal izatea bermatzeko.
Oparotasunak (Prosperidad) pertsona guztiek bizitza oparo eta beteaz gozatu ahal izatea ziurtatu nahi du, naturarekin harmonian, hazkunde ekonomiko jasangarri, inklusibo eta guztiontzako lan duinaren bidez.
Planeta baliabide naturalak eta munduko klima babesteaz arduratzen da gaur egungo eta etorkizuneko belaunaldientzat, kontsumo- eta produkzio-eredu jasangarriak sustatuz.
Bakeak onartzen du ezin dela garapen jasangarririk egon bakerik gabe, ezta bakerik ere garapen jasangarririk gabe, eta gizarte baketsu, bidezko eta inklusiboak sortzearen alde egiten du.
Azkenik, Aliantzek (Partnerships) Agenda ezartzeko behar diren baliabideak mobilizatzen dituzte elkartasun global indartuaren bidez, behartsuenen eta ahulenen beharretan zentratuta, herrialde guztien, alderdi interesdun guztien eta pertsona guztien parte-hartzearekin. Egitura integral horri esker, garapena orekatua izango da, eta arlo batean emandako aurrerapenak ez du bestea ahulduko.
2030 Agenda Nafarroan
Nafarroako Gobernuak 2030 Agendarekin duen konpromisoa Nafarroako Parlamentuak 2016ko azaroaren 3an onartutako Ebazpenean jasotzen da. Departamentuen arteko batzorde bat sortzea funtsezkoa da prozesu horretan, aukera emango baitu Garapen Jasangarrirako Helburuak (GJH) eta horiek barne-politiketan eta nazioarteko lankidetzan dituzten ondorioak xeheki aztertzeko. Ikuspegi integral horrek bermatzen du erabaki bakoitza bat etortzea Agenda 2030ek sustatzen dituen jasangarritasun eta justizia sozialaren printzipioekin.
Orain arte egindako lanak jarraipen-txostenak egitea barne hartzen du, eta Nafarroak gardentasunarekin eta kontuak ematearekin duen konpromisoa azpimarratzen du. GJH bakoitzari eta horiei lotutako jomugei ekitean, gure komunitateak gaur egun dituen eta etorkizunean izango dituen erronkei erantzungo dieten politika publiko eraginkorrak gauzatzeko oinarriak finkatzen ari dira.
Herritar, enpresa eta erakunde guztiak prozesu honetan aktiboki eta proaktiboki parte hartzera gonbidatzen ditugu.
Ahots bakoitza garrantzitsua da, eta haien parte-hartzea ezinbestekoa da ezarritako politikek gure gizartearen benetako beharrei erantzungo dietela ziurtatzeko. Batasunarekin, Nafarroa eralda dezakegu, non ekintza bakoitzak herritar guztientzako etorkizun hobea lortzen lagunduko duen.
NBEren Etorkizuneko Ituna 2024: ekintzarako konpromiso global berritua. 2024ko irailean, munduko liderrak Nazio Batuen Etorkizunari buruzko Gailurrean bildu ziren "Etorkizunaren aldeko Ituna" sinatzeko, agertzen ari diren erronken aurrean gobernantza globala indartzea helburu duen irismen handiko akordio aldeaniztuna. Itun hori konpromiso berritua da 2030 Agendaren Garapen Jasangarrirako Helburuak azkarrago betetzeko, eta premiaz jorratzen ditu zenbait gai kritiko, hala nola klima-krisia, ekitate digitala, etorkizuneko belaunaldien babesa eta bake jasangarriaren eraikuntza. Nafarroarentzat, esparru global berri hau aukera eta laguntza bat da bere tokiko politikak etorkizuneko ikuspegi horrekin lerrokatzeko, bere bidezko trantsizio ekologikoan, kohesio sozialean eta berrikuntzan ahaleginak errepikatuz, horrela garapen erresilienteago eta orekatuago baterako bidean inor atzean geratzen ez dela ziurtatzeko.
Nafarroako Estrategia Jasangarria 2030 (ENS·2030·NEJ)
ENS·2030·NEJek jarraibideak ematen ditu GJHak (Garapen Jasangarrirako Helburuak) betetzen lagunduko duten proiektuak eta programak ezartzeko, eta bermatzen du ekimen bakoitza modu eraginkorrean ebaluatu ahal izango dela, haren inpaktuari eta helburu globalekin bat etortzeari dagokienez.
Gainera, estrategiak tokiko hainbat eragileren —gobernuak, enpresak eta gizarte zibileko erakundeak barne— parte-hartze aktiboa sustatzen du, garapen jasangarriaren sustapenean elkarlaneko eta dimentsio anitzeko ikuspegia ziurtatzeko.
2030 Agendari buruzko nobedadeak
Ez galdu ezer: albisteak, deialdiak, inpaktu istorioak eta etorkizun jasangarriagoa eraikitzeko baliabideak.